STRONA GŁÓWNA > AUTOBUSY > katalog autobusów > autobusy lat 70. > Jelcz Berliet PR100
JELCZ
BERLIET PR100
(1973-1984)
|
|
|
STRONA GŁÓWNA > AUTOBUSY > katalog autobusów > autobusy lat 70. > Jelcz Berliet PR100 |
| WARSZAWSKIE AUTOBUSY |
|
JELCZ
BERLIET PR100 |
| Lata siedemdziesiąte były przełomowym okresem dla komunikacji miejskiej. Główny dostawca taboru
autobusowego - Jelczańskie Zakłady Samochodowe - rozpoczął poszukiwania godnego następcy Jelcza
RTO 706. Warszawę wybrano na poligon doświadczalny, gdzie w okresie 1970-72
testowano autobusy najróżniejszych firm. Ostatecznie po wyeliminowaniu wszystkich konkurentów 1 sierpnia 1972 roku podpisano umowę z francuskim
Berlietem. Nowy "polski" autobus był wówczas jednym z najnowocześniejszych rozwiązań tego typu na świecie. W odróżnieniu od dotychczasowych wyrobów nie był budowany na podwoziu samochodu ciężarowego, ale był czystą konstrukcją autobusową. Zastosowano w nim kratownicę samonośną, utworzoną z rur stalowych spawanych elektrycznie, co zmniejszyło ciężar własny do 8300 kg i jednocześnie zwiększyło maksymalny ciężar dopuszczalny do 15400 kg. Dzięki temu autobus mógł zabrać na pokład 97 pasażerów, z czego 29 na miejscach siedzących. Komorę silnikową, w której znajdował się wysokoprężny silnik BERLIET V800 o mocy 170 KM, umieszczono z tyłu pojazdu dzięki czemu obniżono podłogę w części przedniej do 645 mm oraz części środkowej do 670 mm, gdzie umieszczono wejścia. Autobus wyposażony był w mechanizm kierowniczy firmy ZF i półautomatyczną skrzynię biegów Wilson HVD 60 ME. Ponieważ skrzynia ta była dość zawodna szybko zastąpiono ją manualną skrzynią Wilson BXSA 108. Pierwsze partie berlietów były prawie w 100% montowane z oryginalnych francuskich podzespołów. W miarę postępu produkcji zwiększano odsetek elementów polskiej produkcji, co jednak niekorzystnie odbiło się na jakości autobusów i było główną przyczyną ich szybkiej eliminacji. Już od początku produkcji Jelcza PR100 uważano go za model przejściowy i prowadzono prace nad wersją trzydrzwiową PR110. Pięć pierwszych autobusów Jelcz-Berliet PR100 wprowadzono do ruchu 8.01.1973 na linii pośpiesznej A. Do końca roku do zajezdni "Chełmska" przyszło 169 berlietów, wszystkie przeznaczono do obsługi linii pospiesznych. Już po roku eksploatacji berliety budziły wiele zastrzeżeń. Okazało się że autobus wymagał dużej ilości pracochłonnych napraw oraz częstych interwencji pogotowia technicznego. Pod koniec eksploatacji w kilkudziesięciu wozach wymieniono silniki na licencyjne Leylandy, zmieniając zarazem układ siedzeń w tylnej części autobusu. Począwszy od 1977 roku rozpoczęto sukcesywne wycofywanie berlietów. Ostatnim oficjalnym dniem eksploatacji autobusów PR100 był 31.12.1983 r., ale jeszcze w 1984 roku nie raz widywano je na trasach. Jelcz Berliet zniknął podobnie szybko jak się pojawił, lecz pozostawił po sobie pamiątkę (jak się okazało niezwykle trwałą) w postaci swych następców: Jelcza PR110U, potem Jelcza 120MM i wreszcie niskopodłogowego Jelcza M121M oraz M181M. Linia wszystkich tych pojazdów nawiązuje to oryginału francuskiego autobusu z początku lat siedemdziesiątych. Na początku 2005 roku Klub Miłośników Komunikacji Miejskiej pozyskał do swej kolekcji Berlieta PR100. . |
|
| TABELA ROZDYSPONOWANIA DOSTAW | ||||||||||
| rok / zajezdnia | R-5 | R-6 | R-7 | R-8 | R-9 | R-10 | R-11 | R-12 | R-13 | razem |
| 1973 | - | - | - | - | 3001-3169 | - | - | - | - | 1691) |
| 1974 | 3300-3429 | - | - | - | 3170-3210 | - | - | - | - | 171 |
| 1975 | 3430-3609 | - | - | - | 3211-3264 | - | - | - | - | 234 |
| 1976 | 3610-3666 | - | - | - | 3265-3292 | 3700-3834 | - | - | - | 220 |
| 1977 | - | - | - | - | - | 3835-3872 | - | - | - | 38 |
| RAZEM: | 367 | 0 | 0 | 0 | 292 | 173 | 0 | 0 | 0 | 832 |
|
UWAGI: |
||||||||||
| DANE TECHNICZNE | |||||||||||||||
| seria | długość [mm] |
szerokość [mm] |
wysokość [mm] |
rozstaw osi [mm] |
masa [t] |
ilość miejsc |
miejsc siedz. |
ilość drzwi |
wysokość podłogi |
silnik | skrzynia biegów | ||||
| I | II | ost. | typ | poj. | moc | ||||||||||
| 3001-3069 | 11230 | 2500 | 2900 | 5800 | 8,3 | 97 | 29 | 2 | 645 | 670 | - | Berliet V800 |
8,82 | 170 | Wilson
HVD 60ME półautomatyczna |
| 3070-3872 | Wilson
BXSA 108 manualna |
||||||||||||||
| FOTOGALERIA | |||||||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 3003 linia A ul.Żeromskiego (1973) |
3008 linia D Krak.Przedmieście (ok.1974) |
3048 linia A ul.Puławska (1973) |
3062 linia 182 Trasa Łazienkowska (1974) |
3225 linia 111 Zajezdnia R-5 (1975) |
3255 linia B bis ul.Sobieskiego (ok.1979) |
||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 3259 linia 188 Zajezdnia R-9 (1975) |
3281 linia K ul.Grójecka (ok.1977) |
3360 - pl.Dzierżyńskiego (1974) |
3371 linia J Trasa Łazienkowska (ok.1975) |
3390 linia M Aleje Jerozolimskie (ok.1976) |
3464 (strajk) ul.Marszałkowska (3.08.1981) |
||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 3481 linia M Dw.Centralny (ok.1976) |
3519 linia 166 Aleje Jerozolimskie (ok.1978) |
3552 linia A ul.Słowackiego (ok.1979) |
3560 linia 112 pl.Konstytucji (ok.1979) |
3624 - pl.Na Rozdrożu (1976) |
3662 - Rynek Nowego Miasta (1976) |
||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 3662 - Rynek Nowego Miasta (1976) |
3742 linia 107 ul.Nowy Świat (ok.1979) |
3799 linia 180bis ul.Marszałkowska (ok.1978) |
3805 linia 102 ul.Świętokrzyska (1976) |
---- |
przyczepa
do PR100 ekspedycja MZK pl.Defilad (1982) |
||
Wykorzystanie danych i zdjęć tylko za zgodą autorów.
(c) PRZEGUBOWIEC 1998-2007
