STRONA GŁÓWNA > AUTOBUSY > katalog autobusów > autobusy lat 70. > Jelcz Berliet PR110U
JELCZ PR110U
(1976-1987)
|
|
|
STRONA GŁÓWNA > AUTOBUSY > katalog autobusów > autobusy lat 70. > Jelcz Berliet PR110U |
| WARSZAWSKIE AUTOBUSY |
|
JELCZ PR110U |
| Jelcz
Berliet PR100 od początku planowany był jako model przejściowy.
Zgromadziwszy doświadczenia przy eksploatacji pierwszych berlietów w
1974 roku przystąpiono do projektowania ulepszonej wersji PR110. Autobus
Jelcz PR110U był większy od poprzednika. Zabierał 109 pasażerów, w tym 35 na miejscach siedzących. Posiadał troje drzwi co znacznie ułatwiało wymianę pasażerów na przystankach. Zastosowano nowy, znacznie cichszy silnik
wysokoprężny Leylanda o mocy 185 KM produkowany w WSK Mielec. Seryjną
produkcję PeeRek rozpoczęto 14.09.1976. Pierwsze jelcze do MZK Warszawa
przybyły w grudniu 1976 r. do zajezdni "Pożarowa". Łącznie w latach
1976-80 do MZK Warszawa dostarczono 745 autobusów Jelcz PR110U. Eksploatacja kolejnego autobusu z jelczańskiej fabryki odznaczała się niemniejszą liczbą awarii. Największym mankamentem stały się pękające kratownice. Dopiero w 1978 r. udało się producentowi udoskonalić najbardziej awaryjne elementy podwozia. Dlatego na przełomie lat 1979 i 1980 na wymianę kratownicy wysłano do JZS 300 autobusów z pierwszych serii. Do klęski autobusu PR110 przyczyniła się także pogarszająca się sytuacja gospodarcza kraju powodująca niedobór części zamiennych. Na początku lat 80. zajezdnie były pełne nieczynnych odstawionych autobusów, stających się z biegiem czasu "magazynem części zamiennych" dla wozów sprawnych. Złą sytuację potęgowała niewydolność zakładów w Jelczu, które miały coraz większe problemy z kooperantami i z podzespołami kupowanymi za dewizy. Począwszy od 1980 r. rozpoczęło się sukcesywne wycofywanie Jelczy PR110U i zastępowanie ich Ikarusami. W maju 1987 roku wycofano ostatnie PeeRy z Pożarowej: 4320, 4322, 4324, 4337 i 4369. Decyzją ówczesnych wojskowych władz miasta w większości zostały one przekazane za darmo innym podmiotom gospodarczym lub zakładom remontowym na części. --- Wydawałoby się że Jelcze PR110U zniknęły na zawsze z Warszawy. Tak się jednak nie stało. Zmiana sytuacji polityczno-gospodarczej umożliwiła im powrót na warszawskie ulice za sprawą ajentów obsługujących wybrane linie na zlecenie ZTM. Już w 1992 roku na linii 373 pojawiły się dwa prywatne Jelcze PR110U bez środkowych drzwi. W 1993 r. linię 133 objęła firma K.Jakimiaka dysponująca trzema PeeRami wycofanymi z Torunia, a w 1994 r. PKS Piaseczno zaprzągł do obsługi linii 108 i 186 dwa Jelcze PR110M z 1992 roku. Radykalny wzrost ajencyjnych PeeRek nastąpił z dniem 1.12.1994 kiedy to PKS Piaseczno rozpoczął obsługę linii 187 i 702. Zakupił w tym celu z Kapeny 15 wyremontowanych Jelczy PR110. Współudziałowcem przedsięwzięcia była angielska firma CoachEurope. Szumna nazwa miała niewiele wspólnego z metodami działania spółki oczekującej przede wszystkim szybkich zysków małym kosztem. Współpraca z PKS-em nie powiodła się i CE zabrał swoje PeeRy, po czym stanął z nimi do przetargu na linie 153, 161 i 702. Oferując najniższą stawkę CE wygrał przetarg i od 1.02.1996 rozpoczął obsługę tych linii piętnastoma PeeRami (A551-A553 i A555-A566). Niestety w tym momencie dały o sobie znać skutki partackich remontów i braku zaplecza technicznego. Sytuację pogarszały silne mrozy unieruchamiające większość taboru. Po trzech tygodniach wielkiej improwizacji rozwiązano umowę z firmą CE, a ww. linie przejęło MZA. O piętnastu PeeRach słuch zaginął, ale nie na długo. Od 1.08.1996 r. PKS Grodzisk Maz. objął obsługę nowych linii 129 i 177. Wystawił na nie... Jelcze PR110U, zakupione od CE (A514-A528). Grodziski PKS, w przeciwieństwie do poprzednich właścicieli felernej serii, jakoś dawał sobie radę. Najszybciej skasowano A519 i A521, później jeszcze A514, A525 i A515. Pozostałe PeeRy zniknęły dopiero w 2001 roku po zakupie nowych Jelczy 120M. . |
|
| TABELA ROZDYSPONOWANIA JELCZY PR110U W MZK WARSZAWA | ||||||||||
| rok / zajezdnia | R-5 | R-6 | R-7 | R-8 | R-9 | R-10 | R-11 | R-12 | R-13 | razem |
| 1976 | - | - | - | 4000-4038 | - | - | - | - | - | 39 |
| 1977 | - | 5200-5239 | - | 4039-4198 | - | 4400-4439 | 4800-4814 | - | - | 255 |
| 1978 | - | 5240-5341 | - | 4199-4236 | - | 4440-4542 | 4815-4821 | - | - | 250 |
| 1979 | - | 5342-5396 | - | 4237-4275 | - | 4543-4599 | - | - | - | 151 |
| 1980 | - | 5397-5401 | 5600-5639 | 4276 | - | - | 4822-4825 | - | - | 50 |
| RAZEM: | 0 | 202 | 40 | 277 | 0 | 200 | 26 | 0 | 0 | 745 |
| TABELA ROZDYSPONOWANIA JELCZY PR110U U AJENTÓW | ||||||||||
| rok / zajezdnia | Akpol | Coach Europe | Grodzisk | Grzelak | Jakimiak | Piaseczno | Rapid SC | Szymański | Transwar | razem |
| (1992) | - | - | - | - | - | - | - | NN NN | - | 2 |
| (1993) | - | - | - | A054 | A101-A103 | - | - | - | - | 4 |
| (1994) | 360 | - | - | - | - | A401
A481 A416-A423 A483-A489 |
- | - | - | 18 |
| (1995) | - | - | - | - | - | - | - | - | A159-A161 | 3 |
| (1996) | - | A551-A553 A555-A566 | A514-A528 | - | - | - | A222 | - | - | 11) |
| RAZEM: | 1 | 15 | 15 | 1 | 3 | 17 | 1 | 2 | 3 | 28 |
|
UWAGI: |
||||||||||
| DANE TECHNICZNE | |||||||||||||||
| seria | długość [mm] |
szerokość [mm] |
wysokość [mm] |
rozstaw osi [mm] |
masa [t] |
ilość miejsc |
miejsc siedz. |
ilość drzwi |
wysokość podłogi |
silnik | skrzynia biegów | ||||
| I | II | ost. | typ | poj. | moc | ||||||||||
| PR110U | 11960 | 2500 | 2900 | 6100 | 8,8 | 109 | 35 | 3 | 642 | 712 | ... | WSK
Leyland SW680 |
11,1 | 185 | FPS S4-95 |
| FOTOGALERIA | |||||||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 4024 - pl.Teatralny (1976) |
4115 linia 101 ul.Targowa (ok.1979) |
4132 - Rynek Nowego Miasta (1977) |
4177 - pl.Teatralny (1977) |
4xxx linia 160? Krak.Przedmieście (1979) |
4481 linia 113 Zaj.Ostrobramska (ok.1980) |
||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| 4557 linia 143bis Zaj.Ostrobramska (1985/86) |
4573 linia J ul.Marszałkowska (1979) |
4616 linia 146 Falenica (1986) |
4616 linia 146 Dw.Wschodni (1986) |
5202 linia 432 ul.Mickiewicza (ok.1981) |
5628 linia 134 ul.Kazimierzowska (1981) |
||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
||
| A101 133 Żerań FSO |
A159 linia 143 ul.Grochowska |
A401 linia 108 ul.Ciszewskiego |
A423 linia 108 ul.Czerniakowska |
A515 linia 711 Okęcie |
A561 linia 153 ul.Szatkowników |
||
Wykorzystanie danych i zdjęć tylko za zgodą autorów.
(c) PRZEGUBOWIEC 1998-2007
